ما انسانها ترسهای زیادی داریم. ترس از موجوداتی که می‌توانند خطرناک باشند، مانند مار یارب باشند. ترس از تاریکی، ترس از پرواز یا ارتفاع، ترس از گیر افتادن در مکان‌های تنگ و بسته. اگر ترس شدید یا فوبیای شما به هرکدام از این عوامل مرتبط باشد، اصلاً تعجبآور نیست. اما به نقل از خبرگزاری گرانج، فوبیای نادرتری نیز دارند که به نظر می‌رسند از درون فیلم‌های علمی تخیلی یا ترسناک بیرون آمده باشند.

زانتوفوبیا (ترس از رنگ زرد)، گلوبوفوبیا (ترس از بادکنک) و اسپکتروفوبیا (ترس از آینه) برخی از این فوبیاها هستند. ترایپوفوبیا نیز در دسته این فوبیاها قرار می‌گیرد. این فوبیا باور عموم به‌شدت شایع است و ظاهراً از هر ۶ نفر، به این هراس شدید دارد.

هشدار: این مطلب حاوی شرح و تصاویر برخی از محرک‌های فوبیای حفره‌ها است

ترس نامعقولی نسبت به نقش‌ها یا اجسامی است که حفره‌های زیادی دارند. ترایپوفوبیا نه‌تنها از ترس از سوراخ و حفره را شامل می‌شود، ممکن است افراد مبتلا به این فوبیا با دیدن بیرون زدگی‌ها یا اشکال تکراری هم واکنش بیمارگونه‌ای داشته باشند. وب سایت Healthline را ترس از «خوشه‌ای از حفره‌های نزدیک به‌هم» تعریف کرده است. واکنش غیرعقلانی می‌تواند بر اثر الگوهای دیگری هم به وجود بیاید. حتی نیازی نیست که این عوامل واقعی باشند، ممکن است برخی از تصاویر حفره‌ها در اینترنت یا در کتاب‌ها نیز می‌توانند اثری را روی فرد داشته باشند.

آیا بیماری ترایبوفوبیا واقعی است؟

در مورد واقعی بودن این هراس‌زدگی همچنان اتفاق‌نظری وجود ندارد. هماکنون ترایپوفوبیا رسما به‌عنوان یک اختلال روانی یا بیماری واقعی شناخته نشده و در کتابچه راهنمای تشخیص و آمار اختلالات روانی (انجمن روانپزشکی آمریکا) فهرست نشده است. پژوهش‌های مختلف در این زمینه بسیار معدود بودند و به همین دلیل، نمی‌توان آن را انتخاب کرد، یک فوبیای خاص و ویژه است. شاید دلیل این امر کشف این فوبیا باشد. ترس از حفره‌ها از بیماری‌های روانی نه توسط یک روانپزشک و دانشمند بیشتر در سال ۲۰۰۵ در یک انجمن آنلاین کشف شد.

ترس از حفره هاگاهی اوقات ممکن است نه از خود سوراخ‌ها بلکه فرد چیزی را که آن را یاد می‌کند. لانه‌ی جانوران سّمی و کُشنده‌ مانند مار و عقرب وحشت زده داشته باشید.

واقعاً این فوبیا را غیرواقعی نمی‌دانند. بنابراین، اگر شما یکی از آن افراد را از سوراخ‌ها واهمه دارید، کسی نمی‌تواند بگوید فوبیای شما خیالی است، بلکه ممکن است ترس شدید شما نوعی اختلال عمومی باشد. در واقع، برای اینکه ترایپوفوبیا به‌عنوان یک فوبیای مجزا در نظر گرفته شود، باید آن ترس از اجسامی با سوراخ‌های زیاد باشد. اما پژوهشی که در سال 2017 انجام داد، نشان می‌داد که ممکن است افراد از خود سوراخ‌ها ترسی نداشته باشند، بلکه از آن چه این سوراخ‌ها را در خود نگه می‌دارند، یعنی جانوران سمی و کُشنده‌ای که در آن سوراخ‌ها لانه کرده و ترس داشته باشند.

محرک فوبیای حفره چیست؟

با توجه به اینکه ترایپوفوبیا همچنان به طور کامل شناخته نشده است، هیچ فهرست رسمی از محرک ها و علل بروز آن وجود ندارد. ممکن است برخی افراد به برخی از اشکال‌ها واکنشی خاص نشان دهند و سایرین با دیدن اشکال متفاوت حرکت دیگری می‌شوند. بااین‌حال، برخی از تحریک‌کننده‌های ترایپوفوبیا شامل این موارد می‌شوند: دانه‌های میوه، مرجان‌های دریایی (درون آکواریوم‌ها)، کندوی زنبور عسل، چشم حشرات و گیاه غلاف نیلوفر آبی (پسته دریایی).

محرک‌های ترایپوفوبیا می‌توانند شامل موارد بی‌ضرری مانند نایلون‌های حباب‌دار، توت فرنگی یا اسفنج شوند. موارد شدیدتر فرد ممکن است با دیدن حیوانات با پوست خال‌دار مانند پلنگ نیز به وحشت بیفتد. برخی از افراد ممکن است به نان‌های دانه‌دار، پنیر سوئیسی، انار، طالبی و شبنم و بخار روی بطری‌ها نیز واکنش نشان دهند.

ظاهراً ترس از حفره‌ها در مقابل بقای ما انسانها را پیدا کرده است

بااین‌حال، واکنش هر فرد نسبت به دیگری تفاوت دارد. افراد ممکن است تنها با دیدن برخی از مشکلات دارای سوراخ‌های نامنظمی به وحشت بیفتند. امای هم باشند که با دیدن تمام سوراخ‌های عصبی دیگر. موارد شدیدتری نیز وجود دارد که در آن فرد ممکن است تنها با دیدن سردوش حمام وحشت کند. در همین حال، افراد دیگری هم شاید با این حرکت‌کننده مشکل خاصی نداشته باشند.

خبرگزاری وب‌امدی، فعال‌کننده‌های غیرعادی دیگری نیز در فهرست عوامل مؤثر در بروز تراپی‌وفوبیا قرار دارند. این رسانه حفره‌های سلامت‌های روی نقاب هاکی (از نوعی که جیسون در مجموعه فیلم‌های جمعه سیزدهم می‌پوشد)، سنگریزه‌های بتن و لکه‌های روی پوست را نیز از جمله محرک‌های تراپی‌وفوبیا برشمرده است. در همین حال، برای آنها که واکنش‌های شدیدی، حباب‌های درون لامپ‌های راهنما نیز می‌توانند باعث وحشت‌زدگی شوند.

ترایپوفوبیا از کجا شروع می شود؟

با توجه به اینکه همه اطلاعات زیادی درباره ترایپوبیا ندارند، نمی‌توانند دقیقاً بگویند چه چیزی باعث بروز این بیماری می‌شود. بااین‌حال، فرضیه‌های موجود در این مورد وجود دارد. هر چند این فرضیه‌ها نیز نحوه شروع این هراسزدگی را به خوبی توضیح نمی‌دهند. این احتمال وجود دارد که ترایپوفوبیا پاسخی طبیعی به برخی از عوامل مانند بیماری‌ها و انگل‌ها باشد و مغز ما به چه بیماری‌های عفونی شباهت واکنش نشان می‌دهد. بدین‌ترتیب، ظاهراً ترس از حفره‌ها در مقابل بقای ما انسان‌ها، پیدا کرده است.

در همین حال، پژوهش‌هایی از پژوهش‌هایی که در سال ۲۰۱۳ انجام داده‌اند، حاکی از آن است که مغز ما ممکن است سوراخی را با موقعیت‌ها یا حیوانات خطرناک مانند زنبور عسل گره کند. همچنین ممکن است ترایپوفوبیا با مشکلات روانی دیگر مانند اضطراب و افسردگی ارتباط داشته باشد.

پنیر سوئیسی

در برخی موارد حاد فرد حتی با دیدن پنیر سوئیسی، نان دانه‌دار، انار و موارد دیگر واکنش ترس‌گونه‌ای را تجربه می‌کند.

در تحقیق موردی که در سال ۲۰۱۸ انجام شد، مادری برای درمان دختر ۱۲ ساله به یک مرکز روانپزشکی مراجعه کرد. این دختربچه واکنش‌های غیرعادی به اجسام سوراخ‌دار یا نقطه‌نقطه داشت. هر چند خود دختر نمی‌توانست بگوید ترس او از چه زمانی و چگونه شروع شده، اما مادرش می‌توانست روزی را به خاطر بیاورد که دخترش پس از دیدن اشکال روی دیوار حمام به وحشت افتاد. در آن زمان، حمام خانه در دست تعمیر بود و روی دیوار اشکال نقطه‌مانندی به وجود آمده بود. این دختربچه قبلاً به دلیل عدم کنترل یک روانپزشک بود. او در آن زمان واهمه‌های شدید، حس عدم اطمینان نسبت به آینده خود و خواب‌های منفی‌آلودی را تجربه می‌کند. بنابراین، می‌توانم اینطور نتیجه‌گیری کنم که ترایپوفوبیای او به طریقی از او یا کمتر به آن مرتبط بوده است.

علائم ترایپوفوبیا

علائم ترایپوفوبیا در هر فرد به دیگری متفاوت است و همه افراد ترس‌های یکسانی ندارند. دختربچه‌ای که در پژوهش سال ۲۰۱۸ مورد بررسی قرار گرفته بود، علائمی از جمله تپش قلب و چشم غیرعادی، بی‌قراری، حالت تهوع و تعریق زیاد داشت. افراد دیگر ممکن است خفیف‌تری مانند پوست مرغی (دوندون شدن پوست) و خارش داشته باشند. در موارد حد فرد ممکن است دچار تهوع و وحشت زدگی (حملات پانیک) شود.

در تحقیقاتی که برزیلی در سال 2017 انجام داد، از داوطلبان در مورد علائم ترایپوفوبیا سؤالاتی پرسیده شد. 29.7 درصد از حاضران در پژوهش سطح متوسط ​​و 15 درصد نیز شدید شدید را گزارش کردند. 16 درصد نیز باعث شدند که با عوامل محرک دچار وحشت زدگی شوند. بیش از 50 درصد از افراد خارش، دوندون شدن پوست و تهوع را از علائم اصلی مشکل خود دانستند.

تراپیوفوبیا (ترس از حفره ها)

مغز ما سوراخ‌هایی مانند کندوی عسل را با موقعیت‌های خطرناک گره می‌زند.

این علائم نشان می‌دهد، برای بسیاری از ترایپوفوبیا ممکن است به جای ترس، واکنشی دافعه باشد. تهوع، لرزه (از ترس) و واهمه بیشتر از ترس نشانه‌ی انزجار هستند. برای واکنش‌های جدی‌تری از جمله دَوَران سرگیجی، وحشت‌زدگی یا لرزه‌ها، قطعاً متفاوت خواهد بود.

ترایپوفوبیا مجموعه ارثی است. در بسیاری از افراد این هراس‌زدگی هم‌زمان با سایر اختلالات روانی بروز می‌کند. همین پژوهش نشان داد، ۱۹ درصد از مبتلایان به ترایپوفوبیا، به افراد دیگری نیز می‌شوند. در 17 درصد از حاضران در پژوهشی دیگر تشخیص فراگیر داده شد. در همین حال، یافته‌های دیگر نشان می‌دهد، اختلال وسواس فکری اجباری و اختلال هراس نیز در افراد مبتلا به تراپوفوبیا دیده می‌شود.

درمان ترایپوفوبیا

درمان ترایپوفوبیا با توجه به این موضوع که در مورد این اختلال وجود دارد، مشکل دارد. bavahnahal ، eگr پزشکی behenstی thrs حف حفareh‌‌‌ha hara adr bیmarی thشخیص گزیnnhahahaی ddarmnی emخtled emخnthahی گزیnhahahah ، گزیnhahahahahahahahahahahahahahahahahahahahahahahnی ” درمان دختربچه‌های که در سطرهای قبل ذکر شد، با داروی ضد افسردگی سرترالین به همراه «درمان شناختی رفتاری» انجام شد. این درمان نهایتاً باعث بهبودی ۲۵ درصد بیمار پس از پنج هفته شد.

یکی دیگر از روشهای رایج درمان ترایپوفوبیا «مواجهه درمانی» است که به آن «حساسیت‌زدایی» نیز گفته می‌شود. درمانه درمانی همان‌طور که از نام آن مشخص است، درمان‌کننده‌ای با تحریک‌کننده‌های بیماری است. فرد در این روش درمانی به صورت آهسته، ایمن و کنترل‌شده با عوامل هراس‌زدگی خود روبه‌رو می‌شود.

مقالات مرتبط:

این درمان به کمک می‌کند بیاموزد چگونه با احساسات و واکنش‌های خود در مقابله با ترس در کنار بیاید. برای مقابله با درمان دارویی، پروسه‌ها باید با سرعتی که درمان آن را انجام می‌دهد، انجام شود. در ابتدا تنها نگاه کردن به عکس اجسام تنها کاری است که فرد انجام می دهد. در مرحله بعدی اگر فرد طولانی مدت درمعرض محرک‌های ترس از خود قرار بگیرد یا حتی آن‌ها را لمس کند، با اجسام واقعی مواجه می‌شود.

داروهای آرام‌بخش ممکن است به پایین‌آوری فرد کمک کنند. در همین راستا، روش‌های بسیاری مانند تمرین‌های ذهن‌آگاهی و تمدید اعصاب وجود دارد که فرد حال به ترایپوفوبیا می‌تواند در خانه انجام دهد.

اگر دوست داشتی امتیاز دادن یادت نره!