شاید تماشای آسمان شب از میان نوری شهرها را غیرممکن بدانید؛ اما باید یادآوری کنیم که هنوز پدیده‌هایی وجود دارند که می‌توانند از آن‌ها لذت ببرند و برای دقایقی از تنش‌های روزمره افراد بگذرند. برای تماشای بسیاری از این رویدادها، به ابزارهای گرانقیمتی نیاز دارند و کافی هستند دست‌کم ۱۵ دقیقه پیش از شروع رصد به پشت‌بام یا هر فضای باز دیگری تا چشم‌هایتان به شرایط تاریکی عادت کند.

حتی اگر با صورت‌های فلکی و جهت‌یابی در آسمان شب آشنا نیستید، جای نگرانی؛ چراکه اپلیکیشن‌های نقشه‌ای آسمان برای گوشی‌های هوشمند با استفاده از حسگرهای موجود در این گجت‌ها، پس از تایپ نام هدف مدنظر، شما را به‌سمت آن هدایت می‌کند. بسیاری از این اپلیکیشن‌ها قابلیت دیدن در شب‌کامل را دارند تا با تبدیل تمام نورهای موجود در صفحه‌نمایش به رنگ قرمز، به حفظ سازگاری چشم‌های شما با تاریکی کمک کنند.

آسمان شب در مرداد ۱۴۰۱

مرداد بهترین ماه سال برای تماشای زیبایی‌های کهکشان راه شیری در آسمان شب است. همچنین برای مناطق ابری از ایران، آخرین ماه بدون در سال است، بنابراین از فرصت باقیمانده برای رصد بی‌دغدغه آسمان شب استفاده کنید. در ادامه، فهرست رویدادهای رصدی این ماه را با هم مرور می کنیم.

آیکن چشم غیرمسلح

آیکون هشدار نزدیکی به خورشید

پنجشنبه ۶ مرداد: ماه نو

ماه نو در ساعت ۱۷:۵۴ پنجشنبه ۶ مرداد اتفاق افتاد ولی در این روز مشاهده هلال ماه تقریباً از هیچ نقطه‌ای روی زمین ممکن نیست.

نقشه رویت هلال 6 مرداد 1401جمعه 7 مرداد، در بیشتر قاره آمریکا و همچنین غرب قاره آفریقا، هلال ماه با چشم غیرمسلح رؤیت‌پذیر است و در ایران نیز در شرایط مناسبی برای جوی می‌توان آن را با چشم مشاهده کرد.

نقشه رویت هلال 7 مرداد 1401شنبه ۸ مرداد، هلال ماه در سراسر زمین به‌سادگی با چشم غیرمسلح دیده می‌شود.

آیکن چشم غیرمسلح

دوربین آیکن دوچشمی

سه شنبه ۱۱ مرداد: مقارنه سیاره های مریخ و اورانوس

در این شب، سیاره های مریخ و اورانوس به فاصله یک و نیم درجه از یکدیگر می‌رسند. مریخ در این شب نزدیک ساعت ۲ بامداد به ارتفاع ۱۰ درجه از افق شرقی می‌رسد و شرایط برای رصد آن می‌شود. این سیاره با قَدر 0.2 در آسمان با رنگی متمایل به نارنجی به‌سادگی در نزدیکی صورت فلکی گاو و خوشه‌ی پروین می‌شود ولی برای دیدن اورانوس از قدر 5.8 با چشم غیرمسلح باید به رصدگاهی دور از نوری می‌رود. برای دیدن این رویداد تا یک ساعت پیش از طلوع خورشید فرصت دارید.

مقارنه مریخ و اورانوس مرداد ۱۴۰۱

طرح زمینه برگرفته از رباط شرف در شهرستان سرخس.

آیکن چشم غیرمسلح

جمعه ۲۱ مرداد: ماه کامل

آیکن چشم غیرمسلح

شنبه ۲۲ مرداد: اوج بارش شهابی بَرساوُشی

بارش شهابی برساوشی مرداد 1401

طرح زمینه برگرفته از میل اَخَنگان در مشهد

بارش شهابی برساوشی یکی از دو بار باران در هر سال است و در شرایط ایده‌آل، تقریباً صد شهاب در ساعت را می‌توان دید. ولی امسال حضور ماه کامل در آسمان، بیشتر شهاب‌ها را از رصدگران پنهان کرد و احتمالاً فقط تعداد انگشت‌شماری آذرگوی را می‌توان دید.

آیکن چشم غیرمسلح

آیکن تلسکوپ کوچک

یکشنبه ۲۳ مرداد: زحل در مقابله

هرگاه یک جرم آسمانی (به‌طور خاص، سیارات بیرونی منظومه شمسی) در آسمان، درست در نقطه مقابل خورشید قرار می‌گیرد و ۱۸۰ درجه از آن فاصله می‌گیرد، آن را در وضعیت مقابله قرار می‌دهد. در وضعیت مقابله:

  • به خاطر فاصله ۱۸۰ درجه‌ای جرم و خورشید، آن هم‌زمان با غروب خورشید، طلوع می‌کند و سراسر شب تا طلوع خورشید در آسمان دیده می‌شود، بنابراین از هر زمان دیگری فرصتی برای رصد آن وجود دارد.
  • زمین بین خورشید و جرم آسمانی قرار می‌گیرد، بنابراین همه‌ی سطح روشن آن جرم، از زمین دیده می‌شود و در درخشان‌ترین حالت قرار دارد.
  • همچنین در شرایطی که ممکن است، موارد مورد نظر و زمین در کمترین فاصله از آنها باشند، بنابراین آن جرم بزرگتر از همیشه دیده می‌شود.

ماه هر ۳۰ روز یک‌بار در وضعیت مقابله قرار می‌گیرد که همان وضعیت ماه کامل است. مقابله با سیارات بیرونی بخاطر سرعت کم آن‌ها در گردش به دور خورشید، بیشتر تحت تأثیر قرار گرفتن سالانه زمین به دور خورشید است و تقریباً هر سال تکرار می‌شود. در این بین سیاره مریخ یک استثنا است که هر دو سال یکبار اتفاق می افتد.

زحل در مقابله مرداد 1401زمینه طرح برگرفته از چهارطاقی بازههور در احمدآباد، مشهد

مقابله با سیاره زحل، 23 مرداد اتفاق می افتد و بهترین زمان سال برای تماشای این سیاره زیبا است.

مقاله مرتبط:

آیکن چشم غیرمسلح

آیکون هشدار نزدیکی به خورشید

دوشنبه ۲۴ مرداد: بالاترین ارتفاع سیاره عطارد در افق شامگاهی

در غروب ۲۴ مرداد، سیاره عطارد به بالاترین ارتفاع خود در افق شامگاهی می‌رسد و در لحظه غروب خورشید، تقریباً ۱۲ درجه از افق فاصله دارد. البته مشاهده عطار در این زمان به خاطر روشنایی آسمان امکان پذیر نیست و باید دست کم ۳۰ دقیقه پس از غروب خورشید برای رصد آن صبر کنید. در این زمان، عطارد بسیار نزدیک به افق غربی دیده می‌شود و رصد آن می‌شود.

آیکن چشم غیرمسلح

دوشنبه ۲۴ مرداد: مقارنه ماه و سیاره مشتری

در نیمه شب ۲۴ مرداد، ماه و بزرگ‌ترین سیاره منظومه شمسی، یعنی مشتری در کنار یکدیگر از افق شرقی طلوع می‌کنند. فاصله این دو از دو برابر ۵ درجه خواهد بود.

مقارنه ماه و مشتری و مریخ مرداد 1401

زمینه طرح برگرفته از ارگ شهر بِلقیس (شهر کُهن اسفراین) در اسفراین

آیکن چشم غیرمسلح

جمعه ۲۸ مرداد: مقارنه ماه و سیاره مریخ

آخرین مقارنه مرداد ۱۴۰۱، مقارنه ماه و سیاره مریخ است. از ساعت 1 بامداد 28 مرداد، این دو به ارتفاع مناسب در آسمان می‌رسند. مریخ سمت راست و بالاتر از ماه دیده می‌شود. در نزدیکی این دو، خوشه‌ی زیبای پروین نیز حضور دارد.

آیکن چشم غیرمسلح

آیکن تلسکوپ کوچک

دوشنبه ۳۱ مرداد: سیارک وستا در مقابله

سیارک وستا، چهارمین سیارک کشف شده است. این سیارک دومین سیارک پرجرم کمربند اصلی سیارک‌ها است و نزدیک به ۹ درصد از کل جرم این کمربند سیارکی را می‌دهد. وستا درخشنده ترین سیارک از دید ناظران زمینی است. در نزدیکترین فاصله از زمین، درخشندگی آن به قدر 5.1 می‌رسد که با چشم غیرمسلح قابل مشاهده است.در مقابله با امسال، وستا به قدر 5.6 می‌رسد که دیدن آن با چشم غیرمسلح نیازمند آسمانی تاریک و بدون نوری است. بهتر است برای تماشای آن از ابزارهای اپتیکی استفاده کنید.

نقشه مسیر سیارک وستا مرداد 1401

نقشه مسیر سیارک وستا در روزهای نزدیک به مقابله


* تصویر کاور مقاله، طرحی از «آس‌بادهای نَشتیفان» در شهرستان خواف است.

اگر به مقاله‌های راهنمای رصد آسمان شب علاقه دارید، دیدگاه خود را برای بهتر شدن آن با زومیت به اشتراک بگذارید.

اگر دوست داشتی امتیاز دادن یادت نره!